Niks tweede recessie, niks dubbele dip. De Zweedse economie doet het uitstekend. Hoge groei, dalende werkloosheid en een dragelijk begrotingstekort. En niet te vergeten: een eigen munt.
Zweden staan niet bepaald bekend als opschepperige borstkloppers, maar minister van financiën Anders Borg kon het maandag niet laten. Tijdens een persconferentie zei Borg: “De Zweedse economie is een baken van licht in Europa, waar veel andere landen grote problemen hebben”.
Vooral op de snelheid waarmee de werkgelegenheid stijgt, was Borg trots. Die, zo stelde de Zweed opgetogen, “loochent de zwaartekracht’.
Nu is die laatste opmerking wel wat zwaar aangezet, want de groei van de Zweedse werkgelegenheid ligt nog flink onder het tempo van voor de crisis. Maar over het algemeen heeft Borg alle recht van spreken voor zijn on-Zweedse enthousiasme: de economie van zijn land doet het prima.
In de eerste drie maanden van dit jaar groeide het Zweedse bruto binnenlands product (bbp) van kwartaal op kwartaal met bijna anderhalf procent. Ten opzichte van een jaar eerder was de groei een gezonde drie procent. In heel 2010 zal het bbp met 3,3 procent toenemen, verwacht het ministerie van Financiën.
Vergelijk dat eens met de Nederlandse groeiverwachting. Het Centraal Planbureau hoopt voor dit jaar op een armzalig plusje van 1,25 procent. De werkgelegenheid in Nederland zal blijven krimpen.
Waarom doet Zweden het zo goed? De opleving is allereerst een reactie op de relatief harde val die het land in 2009 maakte. Het bbp daalde met 5,1 procent. Dat was meer dan de meeste andere EU-landen, en ook meer dan de Nederlandse krimp van 4 procent.
Zweedse bedrijven en consumenten trapten tijdens de kredietcrisis hard op de rem. Nu ze weer wat gas bijgeven, is de acceleratie van de economie logischerwijs ook groter.
Maar dat is maar het halve verhaal. Het is meer dan een inhaalslag. De Zweedse economie lijkt op bijna alle punten sterk uit de strijd te komen. Zo sterk, dat de Riksbank, de centrale bank, het vorige week zelfs aandurfde om de rente te verhogen. Zweden is het eerste EU-land waar dat gebeurt.
De banken kunnen een hogere rente aan, denkt de Riksbank. In het laatste Financieel Stabiliteitsraport stelt de centrale bank dat de banken goed gekapitaliseerd zijn en sterk genoeg om eventuele nieuwe onrust op de financiële markten te doorstaan.
Bovendien hebben de Zweedse banken relatief weinig geld uitstaan in probleemlanden als Griekenland en Spanje. Volgens de laatste cijfers van de Bank for International Settlements hebben Zweedse banken omgerekend voor pakweg een half miljard euro uitstaan in Griekenland en voor 4,5 miljard euro in Spanje. Voor Nederlandse banken zijn de bedragen respectievelijk 9 miljard en 96 miljard.
De economische groei komt zowel uit binnen- als buitenland. Zweedse consumenten besteden in het eerste kwartaal 3,5 procent meer. Elders in Europa blijven consumenten uiterst voorzichtig. In Zweden durven ze het al weer aan om geld uit te geven.
Een mogelijk reden is dat de Zweedse begroting vrij gezond is. Het tekort bedroeg vorig jaar slechts een half procent van het bbp. De staatsschuld is met 42 procent ook zeer behapbaar. Zweedse consumenten hoeven dus geen ingrijpende bezuinigingsrondes en belastingverhogingen te vrezen.
Wat ook helpt is dat de huizenmarkt niet is ingestort. Terwijl in veel Europese landen de huizenprijzen dalen – wat voor huiseigenaren een groot papieren vermogensverlies oplevert – zijn de prijzen in Zweden blijven stijgen. Dat zorgt voor een bodem onder de consumptie.
Voor een kleine, open economie als de Zweedse is de export natuurlijk ook van groot belang. Zweden heeft meer dan evenredig kunnen profiteren van het herstel van de wereldhandel. Dat is het voordeel van een eigen munt.
In de moeilijke eerste helft van 2009, daalde de Zweedse kroon ten opzichte van de euro, tot de laagste koers ooit. Dat maakte het leven voor de exporteurs in die maanden dragelijker.
Inmiddels is de kroon door de onrust in het eurogebied weer gestegen. Maar de munt is nog altijd goedkoper dan voor het uitbreken van de kredietcrisis.
Dat betekent dat bijvoorbeeld dit historische huis aan een meer omgerekend slechts 83.000 euro kost.
Mogen Nederlanders het ook kopen? Graag, zeggen de Zweden. Kom genieten van onze groeiende economie! De Zweedse overheid is gul met informatie over de arbeidsschaarste in het land. En de ambassade is uiterst gastvrij.
Bron: Z24.nl